Sosyal medyanın tarihi
UYGULAMA

Sosyal medyanın tarihi

17-08-2019

İnternet ağları ve bilgisayar kullanımı yaygın değilken aniden sosyal medya ortaya çıktı. Bu sürecin başlangıcı ise 1971 yılında bilgisayardan karşılıklı e-mail gönderilmesiyle oldu. Hızla büyüyen sosyal medyada artık çok fazla uygulama mevcut. Bu yazımızda sosyal medyanın gelişimini inceledik.

BBS, CompuServe ve AOL

İnternet dönemi BBS (Bulletin Board Sistem) ile başladı. 80’li ve 90’lı yıllarda oldukça popüler olan BBS’in türkçe karşılığı, mesaj panosu sistemidir. BBS, çevrimiçi toplantılar yapılabilen, kullanıcıların dosya veya oyun indirebilecekleri ve diğer kullanıcılara mesaj bırakılabilen bir sunucudur. BBS’ler bir modem üzerinden erişim sağlıyordu. Şehir içinde çalışanlar için şehirler arası arama ücreti uygulanıyordu. Bu nedenle BBS’lerin kullanımı için yerli halk teşvik edildi.

Sosyal etkileşim için kullanılan diğer alternatiflerden biri de 1980’lerde tanınmaya başlanan CompuServe’dir. CompuServe, üyelerinin dosya paylaşmasına, haber ve etkinliklere erişebilmesine izin veren bir platformdu. İlk büyük ticari çevrimiçi servis sağlayıcı olan CompuServe, o zamanlar yeni çıkan e-mail teknolojisini kullanabilmeyi sağladı. Ancak o dönemlerde e-mail ile tek mesaj gönderilmiyordu. Ayrıca birçok üyeden oluşan CompuServe tartışma forumları da bulunuyordu.

İçlerinden en etkileyici olanı ise tartışmasız AOL (America Online)'dir. AOL, günümüz sosyal medya sitelerinin oluşmasında öncü oldu.

Sosyal medyanın tarihi (Dünü, bugünü ve yarını)

1957 yılında askeri amaçlı bilgisayarları birbirine bağlama fikri doğdu. 1970’li yıllarda ise merkezlere bağlı bilgisayarlardan ortak ilgi alanlarını tartışmak ve diğer insanlarla tanışmak için harika bir ortam olacağı düşünüldü. 1990’ların ortasında birçok kişi interneti aktif bir şekilde kullanmaya başlamıştı. 1995 yılında sosyal ağın tanımına karşılık bulan ilk site oluşturuldu.İlk ortaya çıkan sosyal ağ siteleri çevrimiçi topluluklar olarak kuruldu. Bu sitelerde sohbet, kişisel web sayfaları ve bloglar ön plandaydı. Bilgi paylaşımlarının yapıldığı ortamlar sunuldu. Sosyal medyanın gelişiminin kronolojik sıralaması aşağıdaki gibidir:

1995 - Classmates.com
1996 - Ask.com arama motoru
1997 - SixDegrees.com
2000 - Wikipedia
2002 - Friendster
2003 - Linkedln ve MySpace
2004 - Facebook
2005 - Youtube
2006 - Twitter
2007 - Tumblr
2010 - Instagram
2011 - Google Plus ve Snapchat
2012 - Vine ve Tinder
2015 - Periscope ve Scorp hayatımızı etkileyen başlıca sosyal medya ağları olmuşlardır.

1995 yılında Randy Conrads tarafından kurulan bir sosyal ağ hizmeti olan Classmates.com, aynı okuldan mezun olanların birbirleriyle bağlantı kurmasını sağlıyordu. Farklı bir yöntem kullanan Classmates.com'da sadece e-posta adresi ile bağlantı kurulabiliyordu. 1997 yılında kullanıma açılan SixDegrees.com ise kullanıcıların profil oluşturmasına ve arkadaşlık daveti göndermelerine izin veriyordu. Ancak Classmates.com ile aynı başarıyı yakalamayınca bir süre sonra kapandı.

2002’de Friendster’in tanıtılmasıyla sosyal ağ kullanıcıları arttı. Friendster, bir yıl içinde üç milyondan fazla kullanıcıya sahip oldu. Önceden çevrimiçi tanışma sitesi olarak ilgi gören Friendster, şu anda sosyal oyun sitesi olarak biliniyor.

Friendster’den bir yıl sonra profesyonel sosyal paylaşım platformu olan Linkedln kullanıma açıldı. İş dünyasındaki kişilerle bağlantı kurup bilgi almak isteyenler için vazgeçilmez bir sosyal ağ oldu. Bugün 297 milyondan fazla kullanıcısı bulunuyor.

Friendster’in rakibi olarak bilinen MySpace 2003 yılında kullanıma sunuldu. Bu uygulamayla paylaşılan müzikler ve videolar kullanıcıların ilgisini çekti. Ancak zamanla kullanıcıların sayısı azaldı. Şu anda bu platform, müzik gruplarına ve müzisyenlere yönelik bir sosyal paylaşım sitesi halini aldı. MySpace, yetenekleri ortaya çıkaran bir uygulama olarak bilinmekte.

En çok kullanılan sosyal medya uygulaması Facebook, 4 Şubat 2004 tarihinde kuruldu. Harvard Üniversitesi öğrencisi Mark Zuckerberg tarafından kurulan sosyal ağ, kampüs odaklı bir siteydi. İki yıl boyunca halka açılmamasına rağmen oldukça fazla kullanıcıya sahipti. Başarısının sırrının kullanım kolaylığında ve rahatlıkla erişilebilen özelliklerinde saklı olduğu düşünülüyor.  Şu anda 1.3 milyardan fazla aktif kullanıcıya sahip.

Facebook’da bulunan beğen butonu özelliği veya Twitter’daki tweet atma ile sosyal ağın gücünü farkeden Google, 2007 yılında kendi sosyal ağını oluşturmak istedi. Buradan sosyal ağlarda birçok yenilikler olduğu gibi rekabetler olduğu da anlaşılıyor. 2011’de tanıtılan Google+, bir sosyal ağ ve kimlik doğrulama hizmeti sunmakta. Ayrıca Google, Hangouts adlı uygulamayla görüntülü sohbet etme olanağı da sağladı.

Mobilin yükselişi

Akıllı telefonlar ve tabletler, sosyal ağları ve iletişim kurma biçimimizi tamamen değiştirdi. Mobil teknolojinin ani yükselişine, son birkaç yılın en popüler sosyal medya platformlarının akıllı telefonlarla uyumlu olması bir sebep olarak gösterilebilir. Kullanıma açıldıktan sonra yaklaşık 20 milyar görüntü yüklenen Snapchat ve Instagram gibi fotoğraf ve video paylaşımı uygulamaları mobil cihazlarla uyumlu. Aynı durum çeşitli yerlerde check-in yapmak için akıllı telefon ile kullanılan Foursquare uygulamasında da geçerli. İnsanlar artık birçok sosyal medya platformunda bulunuyor ve bununla mücadele etmek yerine, daha büyük şirketler de sosyal medya yarışına dahil olmak istiyor.

Yorumlar